Etiket arşivi: Felaket

Denver vs Yozgat: İyi Olan Kazansın


Bir Mehmet Göktuğ – Organik Adam – Onur Kapucu – Havadelisi yazısıdır.
——-

Manzara fotoğrafçılığının en önemli isimlerinden olan Ansel Adams’ın 1951 yılında çektiği,
Aspen Colorado yakınlarındaki Maroon Bells’in fotoğrafı

Bir gün içerisindeki 30-35 derecelik sıcaklık düşüşüyle yakıcı sıcağın, yerini yoğun kar fırtınasına bırakma ihtimali olan ABD şehri Denver, şu ara herkesin dilinde. Colorado’nun başkenti ve en kalabalık şehri olması dolayısıyla daha çok Denver’i duysak da bu fırtına Kayalık Dağları’nın (Rockies) önemli bir kısmını etkileyecek. Rakımın yüksekçe olduğu yerlerde 35 cm’ye kadar kar birikimi ve şiddetli rüzgar bekleniyor. Ağaçların henüz yaprak dökmemesi, karın ıslak yağacak olması gibi sebeplerle ağaçlarda büyük miktarda kar kırığı olabilir. Ayrıca elektrik hatlarının zarar görmesi de riskler dahilinde.

Yazının hepsini göreyim->

Osmancık’ta Sel


Mehmet Göktuğ‘un yazısı.
————–

Osmancık, Çorum ilinin kuzeyinde bulunan, Çorum iline bağlı bir ilçedir. Kızılırmak ilçenin içinden geçer ve ilçede yoğun olarak çeltik tarımı yapılır. Rakım ilçe merkezinde oldukça düşüktür. 400 m’ye kadar düşer. Çevresi ise dağlıktır.

Gerisine de bakayım->

Çığ


Şekil 1. Kutsal Roma imparatoru I. Maximillian'ın epik şiir tarzında yazılmış renkli ve alegorik otobiyografisi olan Theuerdank'da (1478), çığlar çizgi filmlerden alışık olduğumuz şekliyle dağlardan yuvarlanan dev kar topları olarak karşımıza çıkıyor. Halbuki böyle bir çığ oluşumu söz konusu bile değildir. Hatta, 19. yüzyılda bile büyük kar topu düşüncesi hala yaygın yer buluyordu (2). Resmin kaynağı: http://de.wikipedia.org/wiki/Theuerdank (telif hakkı kısıtlaması yoktur)

Bir
Ali Değer Özbakır
Ozan Mert Göktürk
ortak çalışmasıdır. Yazının büyük bölümünü kaleme alan ve burada da yayımlanmasına izin veren sevgili dostum dağdelisi Ali’ye sevgi ve saygılarımı sunuyorum. Dağdelisi‘ni de takip etmenizi tavsiye ederim.

———–
“En büyük çığı bile küçük şeyler tetikler”
Vernor Vinge
———–

Birikmiş kar ve eğim, dağlık alanlarda başa gelebilecek en büyük felaketin baş mimarıdır: Çığ. Çığlar da, heyelan ve kaya devrilmesi gibi temel olarak bir kütle hareketidir. Ancak kar, yeryüzünde yer alan diğer doğal malzemelere kıyasla çok daha düşük mukavemete sahiptir ve bu da çığları diğer kütle hareketlerine nazaran daha sık rastlanan bir fenomen yapar [1]. Diğer taraftan dünya genelinde çığlar çoğunlukla düşük nüfus yoğunluğuna sahip dağlık alanlarda meydana geldiğinden diğer büyük doğal afetlere kıyasla daha az can kaybına neden olur.

Özellikle Ocak ve Şubat aylarında meydana gelen yoğun kar yağışlarının ardından çığ haberleri de bültenlerde yerlerini aldı. Tunceli-Erzincan, Tunceli-Ovacık, Hakkari-Van, Hakkari-Çukurca ve Çukurca-Şırnak karayolları başta olmak üzere birçok hat ulaşıma kapandı. Bu yazıyı hazırladığımız sıralarda (17 Şubat Cuma akşamı) yoğun kar yağışı, sözünü ettiğimiz bölgeleri tekrar etkisi altına alıyor ve yeni çığlar kara ulaşımını engellemeye devam ediyordu. GFS modelinden elde edilen meteograma göre (Şekil 2), Bitlis’e Pazar akşamına kadar 36 mm yağış düşecek, bu, var olan 210 cm’nin üzerine yarım metre civarı daha kar yığılacağı anlamına geliyor. Bitlis’in, yerel özellikleri nedeniyle modellerin gösterdiği yağıştan çok daha fazlasını alabilen bir yer olduğunu göz önüne alırsak, eklenecek yarım metre kar için en az ifadesini kullanmak yanlış olmaz. Ülkemizin doğusunda Bitlis’e benzer yerel iklim özellikleri gösteren, ama daha küçük olduğu için kar kalınlık bilgisini elde edemediğimiz yüzlerce yerleşim yeri bulunuyor, ve bunların birçoğu önümüzdeki günlerde çığ tehdidi altında olacak.

Gerisi uzun ama çok önemli->